EPDK Başkanı Mustafa Yılmaz, Milli Akıllı Sayaç Sistemi kapsamında iki yıllık süreçte yaklaşık 7 milyon abonenin sayacının uzaktan okunmasının hedeflendiğini açıkladı. Plan doğrultusunda 2027 sonuna kadar yaklaşık 2,7 milyon Akıllı Sayaç PRO kurulacak, 15 milyon abonenin bağlantı noktasındaki kesinti ve teknik kalite verileri izlenebilecek.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) ile Elektrik Dağıtım Hizmetleri Derneği (Elder) tarafından düzenlenen “Elektrik Dağıtım Sektöründe 1. İnovasyon, Yaygınlaştırma ve Girişimcilik Günleri” etkinliğinde konuşan Yılmaz, dağıtım altyapısındaki dönüşümü değerlendirdi.

Yenilenebilir enerji, elektrikli ulaşım, depolama ve dağıtık üretimin şebekelerin çalışma biçimini değiştirdiğini belirten Yılmaz, önceliklerinin daha dayanıklı altyapı ve kaliteli hizmet olduğunu söyledi.

Akıllı sayaç dönüşümü mart ayında başladı

Yılmaz’ın paylaştığı bilgilere göre, bir AR-GE projesi olarak geliştirilen Milli Akıllı Sayaç Sistemi’nde (MASS) dönüşüm süreci 1 Mart 2026’da başladı.

Eylül ayına kadar 4 milyon Akıllı Sayaç EKO ve 70 bin Akıllı Sayaç PRO’nun kurulumu tamamlandı. Sistemin yaygınlaştırılmasında, en düşük maliyetle mümkün olan en fazla sayacın dönüştürülmesi esas alınıyor.

2027 sonuna kadar yaklaşık 2,7 milyon PRO modelinin kurulmasıyla iki yıllık dönemde yaklaşık 7 milyon abonenin uzaktan okuma kapsamına alınması planlanıyor.

15 milyon bağlantı noktasında şebeke verileri izlenecek

MASS ile sayaçların uzaktan okunmasının yanı sıra şebekenin daha ayrıntılı takip edilmesi de amaçlanıyor. Planlanan dönüşümle 15 milyon abonenin bağlantı noktasındaki kesinti ve teknik kalite verilerinin izlenmesi sağlanacak.

Yılmaz, sistemin arızaların önceden tahmin edilmesi, risk esaslı bakım, kayıp-kaçakla mücadele ve afetlere karşı şebeke dayanıklılığı açısından yeni imkânlar sunduğunu belirtti.

MASS mobil uygulamasının test sürümü açıldı

Akıllı sayaç çalışmalarıyla birlikte MASS kullanıcı mobil uygulamasının test sürümü de hizmete sunuldu.

Uygulama, Türkiye’deki elektrik abonelerinin tüketim ve üretim verilerine, kesinti kayıtlarına ve tazminat bilgilerine erişebilmesi için geliştiriliyor. Planlı kesinti bildirimlerinin de uygulama üzerinden alınması hedefleniyor.

Yılmaz, farklı haberleşme yöntemlerinin devreye alınmasıyla dönüşümün sürdürüleceğini ve sayaç değişimlerinin yakından takip edileceğini söyledi. Takvimin gerisinde kalan dağıtım şirketleri için gerekli tedbirlerin alınacağını da vurguladı.

Yatırım ve bakım kaynakları artırıldı

Türkiye genelindeki 21 dağıtım şirketinin farklı coğrafi ve iklim koşullarında hizmet verdiğini hatırlatan Yılmaz, altyapının sürekli yatırım ve bakım gerektirdiğine dikkat çekti.

2026–2030 yıllarını kapsayan beşinci uygulama döneminde yatırım tavanının, önceki döneme göre reel olarak yaklaşık 1,5 katına çıkarıldığını açıkladı. Planlı bakıma ayrılan kaynaklar ise 2,1 katına yükseltildi.

Yılmaz, ayrılan bütçenin büyüklüğü kadar yatırımların doğru alanlara yönlendirilmesinin ve vatandaşlara hizmet kalitesi olarak yansımasının da önemli olduğunu ifade etti.

Hizmet kalitesi şirket gelirlerini etkileyecek

Nisan 2026’da yayımlanan kalite faktörü düzenlemesiyle elektrik kesintilerinin süresi ve sıklığı, teknik kalite, kullanıcı memnuniyeti ile iş sağlığı ve güvenliği göstergeleri birlikte değerlendiriliyor.

Bu göstergelerin dağıtım şirketlerinin gelir tavanlarını da etkilediğini belirten Yılmaz, yatırım ve bakım faaliyetlerinin ölçülebilir hizmet iyileşmesine dönüşmesini amaçladıklarını kaydetti.

724 AR-GE projesine onay verildi

EPDK’nin elektrik ve doğal gaz dağıtımına yönelik desteklerini de anlatan Yılmaz, Temmuz 2014’ten itibaren 2 bin 85 AR-GE proje başvurusu yapıldığını bildirdi. Başvuruların 724’ü kabul edilirken bunların 619’u elektrik, 105’i doğal gaz dağıtımı alanında yer aldı.

5 Eylül’de yayımlanan düzenlemelerle prototip geliştirme, doğrulama testleri, pilot uygulamalar, saha gösterimleri, siber güvenlik testleri ve yerlileştirme çalışmalarının belirli şartlarla destek kapsamına alındığını söyledi. Fikri ve sınai mülkiyet haklarının korunmasına ilişkin hükümler de bu yapıya dahil edildi.

Yılmaz, araştırma sonuçlarının sahada kullanılabilecek ürünlere dönüşmesi için AR-GE çalışmalarının ürün geliştirme süreçleriyle tamamlanması gerektiğini vurguladı.

Yerli yazılım projelerine teşvik sağlanıyor

Ocak 2023’te başvuruları alınmaya başlanan Yerli Yazılım Ekosistemi Çağrısı kapsamında 72 proje sunuldu, 26 proje kabul edildi.

Yılmaz, 2026–2030 döneminde yerli yazılım kullanan dağıtım şirketlerine yönelik ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti oranındaki yüzde 5’lik artışın da teşvikler arasında bulunduğunu belirtti.

Yeni düzenlemeler kapsamında kuluçka merkezleri, hızlandırma programları, eğitim ve yaygınlaştırma giderleri de belirlenen koşullarda destekleniyor. EPDK, bu çalışmalarla yerli teknoloji üretimini güçlendirmeyi ve geliştirilen çözümleri dağıtım hizmetlerinde yaygınlaştırmayı amaçlıyor.