İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu, Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilere sağlanan belirli hizmetler karşılığında ücret alınmasını öngören düzenlemeyi kabul etti. Ücretlerin İran riyali veya Tahran yönetiminin belirleyeceği başka bir para birimi üzerinden tahsil edilebileceği belirtildi.
Küresel enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'na ilişkin İran'dan dikkat çeken bir karar geldi.
İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu, “Hürmüz Boğazı'nın Güvenliğinin ve Kalkınmasının Sağlanmasına Yönelik Stratejik Eylem Planı” üzerindeki görüşmeler kapsamında gemilere sunulan bazı hizmetlerin ücretlendirilmesini öngören maddeyi kabul etti.
Gemilerden hangi hizmetler için ücret alınacak?
Komisyon Sözcüsü Hasan Kaşkavi, daha önce görüşülmesi ertelenen tasarının üçüncü maddesinin kabul edildiğini açıkladı.
Düzenlemeye göre Hürmüz Boğazı'ndaki denizcilik, çevre, güvenlik, sigorta, özel durumlarda yakıt ikmali ve diğer bazı hizmetler karşılığında gemilerden ücret alınabilecek. Söz konusu ücretlerin boğazdan geçişine izin verilen ülkelere ait gemilerden tahsil edilmesi öngörülüyor.
Ödemeler İran riyali veya farklı para birimiyle yapılabilecek
Yeni düzenlemede ödemelerin hangi para birimi üzerinden gerçekleştirileceğine ilişkin ayrıntılar da yer aldı. Kaşkavi'nin açıklamasına göre ücretler İran riyali veya Tahran yönetiminin belirleyeceği başka bir para birimiyle tahsil edilebilecek. Kararın uygulanmasına ilişkin diğer teknik ayrıntıların ise ilerleyen süreçte netleşmesi bekleniyor.
Uluslararası hukuk vurgusu
İran tarafı, hazırlanan tasarıda Hürmüz Boğazı'na kıyısı bulunan ülkelerin haklarının da dikkate alındığını belirtti.
Kaşkavi, uluslararası hukuk ve kurallar çerçevesinde deniz ulaşımı özgürlüğünün tanınmasının yanı sıra kıyı ülkelerinin egemenlik ve güvenlik haklarına saygı gösterilmesinin esas alındığını ifade etti.
Tasarıda bölgedeki ülkelerin haklarının ihlal edilmesini önlemeye yönelik hükümlerin de bulunduğu aktarıldı.
Hürmüz Boğazı neden önemli?
Basra Körfezi'ni Umman Körfezi ve açık denizlere bağlayan Hürmüz Boğazı, küresel petrol ve enerji ticareti açısından stratejik öneme sahip.
Bölgedeki siyasi veya askeri gerilimlerin yanı sıra deniz taşımacılığını etkileyebilecek kararlar da petrol fiyatlarından nakliye ve sigorta maliyetlerine kadar küresel piyasalar tarafından yakından takip ediliyor.
İran'ın gemilere sağlanan hizmetler karşılığında ücret alınmasına yönelik düzenlemesinin nasıl uygulanacağı ve uluslararası deniz taşımacılığı üzerindeki olası etkileri de önümüzdeki dönemin önemli gündem maddeleri arasında yer alacak.
