Donald Trump, tüm ülkelere yönelik yüzde 10 oranında küresel gümrük vergisi uygulanmasını öngören kararı onayladı. Beyaz Saray tarafından yapılan açıklamaya göre yeni düzenleme 24 Şubat itibarıyla yürürlüğe girecek ve 150 gün boyunca ABD’ye ithal edilen ürünlere ek vergi uygulanacak.
150 Günlük Geçici Tarife
Karar kapsamında ABD’ye giriş yapan ürünlere yüzde 10 oranında ithalat vergisi getirilecek. Uygulama geçici nitelik taşısa da küresel ticarette önemli yankı uyandırması bekleniyor. Trump, kararı sosyal medya platformu Truth Social üzerinden duyurarak tarifelerin “neredeyse derhal” devreye gireceğini belirtti.
Beyaz Saray açıklamasında, söz konusu adımın 1974 Ticaret Yasası’nın 122. maddesi uyarınca atıldığı ve başkana uluslararası ödeme dengesizliklerine karşı ek vergi uygulama yetkisi verdiği ifade edildi.
Hangi Ürünler Muaf?
Her ürün yeni vergiden etkilenmeyecek. Açıklamaya göre şu kalemler kapsam dışında tutuldu:
- Kritik mineraller
- Enerji ürünleri
- Bazı tarım ürünleri
- İlaçlar
- Belirli elektronik ve otomotiv ürünleri
- Havacılık ürünleri
- Bilgi materyalleri
Ayrıca bazı Kanada ve Meksika malları ile belirli Orta Amerika ülkelerinden gelen tekstil ürünlerinin de kapsam dışı olduğu belirtildi.
Yeni Soruşturmalar Yolda
Trump, yalnızca bu vergi kararıyla yetinmeyeceklerini de açıkladı. ABD Ticaret Temsilciliğine, 301. madde kapsamında “makul olmayan ve ayrımcı ticaret uygulamalarına” karşı soruşturma başlatılması talimatı verildi.
Öte yandan ABD Yüksek Mahkemesi’nin kısa süre önce bazı tarifelere dayanak oluşturan Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası (IEEPA) kapsamında başkana doğrudan tarife koyma yetkisi vermediğine hükmettiği hatırlatıldı. Trump ise farklı yasal yetkiler çerçevesinde daha güçlü adımlar atabileceklerini belirtti.
Küresel Etkiler Bekleniyor
Yüzde 10’luk küresel gümrük vergisinin özellikle ihracat odaklı ekonomiler üzerinde etkili olması bekleniyor. Uzmanlar, uygulamanın dünya ticaretinde yeni gerilimlere yol açabileceği ve karşılıklı adımları tetikleyebileceği görüşünde. Trump yönetiminin bu hamlesi, küresel ticaret dengeleri açısından kritik bir dönemin başlangıcı olarak değerlendiriliyor.
